De gazette van Gent juni

1 juni 1913
De boksmatch Wells – Carpentier, het Europees Kampioenaat voor Zwaargewichten, werd zeer spectaculair beslecht. Te Gent werden 9 200 kaarten verkocht. Samen met de ontvangsten uit de verkooppunten te Parijs, Londen, Brussel en Antwerpen wordt de ontvangst op 250 000 frank geschat.
De grote match in het Feestpaleis werd zeer hardnekkige ingezet. In de eerste round bracht Wells Carpentier geweldige borststoten toe, zodat Carpentier weldra ten gronde viel. Hij bleef 9 seconden liggen, om dan krachtdadig te hernemen.
In de tweede ronde waren er geweldige aanvallen aan beide kanten, terwijl de strijders echter hun koelbloedigheid behielden. Carpentier ging nog steeds voor enkele stonden ten gronde.
In de derde match ontweek Carpentier de aanvallen van Wells en viel nu zelf duchtig aan. In de vierde round bestookte Carpentier Wells met krachtige vuistkampen. Eensklaps trof hij hem in de maagstreek en de Engelse reus viel knock-out ten gronde, waar hij 16 seconden bewegingloos bleef liggen. De
overwinning van de Franse kampioen werd fel toegejuicht.
Met de luchtvlieger Henri Crombez waren afspraken gemaakt om de foto grafische platen van het Sint-Denijsplein naar Brussel over te vliegen.
3 juni 1913
Het Senegalees Dorp, de attractie gevestigd tegen de normaalschool, is voorwaar één der zonderlingste delen van de Wereldtentoonstelling. Al degenen die het bezocht hebben zijn het eens om dat te verklaren.
Men ziet daar door de 150 inwoners allerlei streken uitoefenen en het is volstrekt
een schouwspel voor families. Men mag er zonder achterdocht met kinderen heen gaan, want voor hun is het nog leerzamer.
Het Uitvoerend Comiteit heeft beslist dat degenen die in het bezit zijn van een abonnement als lid van een maatschappij of van een werkersabonnement, maar 50 centiemen ingang zullen betalen om het zo belangrijk dorp te bezoeken.
4 juni 1913
De heer Frederik Van Eeden, letterkundige en bestuurder van het Amsterdamse tijdschrift De Gids, zal donderdag om 3 uur in de grote bovenzaal naast het restaurant Azalea een voordracht geven over de nieuwe Nederlandse dichtkunst.
6 juni 1913
Niettegenstaande het onzeker weder verdrong zich een dichte menigte in de omtrek van de Erekoer voor het koninklijk bezoek aan de Wereldtentoonstelling. Om 10 uur stopte in Gent-Sint-Pieters een trein uit Brussel waar een koninklijke berline aan gekoppeld was. Z. M. stapte het rijtuig uit met zijn
gevolg. In de statie ging alles er zeer eenvoudig aan toe. Niet het minste ceremonieel had er plaats.
De vorst stapte in zijn prachtige gesloten auto, opzettelijk overgebracht uit Brussel, die hem en zijn gevolg langs de Clementinalaan en de Kortrijksesteenweg naar de monumentale ingang bracht, waar een eredienst was ingericht door de politie.
De vorst werd in het Eresalon ontvangen door de heren Jan de Hemptinne, algemene commissaris van de regering en Cooreman en Braun, voorzitters van het Uitvoerend Comiteit.
Hij verklaarde zich verrukt over de heerlijke Erekoer. Z. M. ging de hallen van de Belgische afdeling binnen langs het Salon van de Monumentale Kunsten, dat hij officieel opende. Aan zijn omgeving verzocht hij steeds om inlichtingen.
Hij kuierde er rond tot de klok middag aanwees.
Z. M. verliet de Belgische afdeling en de twee auto’s met de koning, zijn gevolg en de heren van het Uitvoerend Comiteit tuften naar de Gemeente plaats voor een vluchtig bezoek aan de paviljoenen van de steden Brussel, Antwerpen en Luik.
In het kleine salon van het Uitvoerend Comiteit zette de koning zich stipt om 12 uur 30 aan tafel om het ontbijt te nuttigen. Enkel vijf disgenoten waren aangezeten. Om 1 uur 15 zette de koning zijn bezoek voort aan de vreemde afdelingen Frankrijk, Engeland, Perzië, Italië, Holland en Duitsland.
Op het ogenblik dat de koning de Franse hal binnentrad overhandigde de heer Marraud, algemene commissaris, een toegenegenheidstelegram van de president der Franse republiek, waarin het Belgisch staatshoofd welkom werd gewenst. Aan de Engelse afdeling juichte een groep Sea-Scouts de vorst geestdriftig toe.
Op het ogenblik dat het bezoek aan het Hollands paviljoen op zijn einde liep, kwam er plots beweging onder het volk. Prins Leopold is daar! hoorde men.
En inderdaad, vergezeld van de bevelhebber De Groote verscheen de jeugdige prins, op Engelse wijze gekleed en met een matrozenbaret op het hoofd.
De hoge gasten vertrokken om 5 uur 40 langs Gent-Sint-Pieters.
8 juni 1913
Een jongeling van 16 jaar oud is in de Wereldtentoonstelling wegens landloperij aangehouden. Het onderzoek bewees dat het ventje vier maanden lang op de terreinen verbleven had, bijna zonder ze te verlaten. Hij was gekleed als schildersgast en soms ging hij langs de Sint-Pieters-Aalststraat in en uit onder het voorwendsel boodschappen te moeten doen voor zijn baas.
De knaap leefde intussen van de overschotten die hij vond in de restaurants en koffiehuizen van Oud-Vlaanderen. Hij werd verrast toen hij over de afsluiting klom van de twee huizen die onlangs afbrandden en waar hij in de puinen juwelen of ander goed hoopte te vinden.
9 juni 1913
Het schepencollege zal een toelichting aanbieden om het reglement op de rondleurders te wijzigen. Sedert de opening van de Wereldfoor is er in de wijk van Sint-Pieters-Aalst een ware inval van dergelijke lieden.
De Wereldtentoonstelling nadert eindelijk haar voltooiing. In de afdelingen waar men nog achterop is wordt buitengewoon druk gearbeid om toch in de loop van de maand juni gereed te komen, zodat tegen 1 juli alles volkomen in orde zal zijn.
– zondag 15 juni inhuldiging van de afdelingen van Guatemala, Argentinië, Bolivië en Californië;
– maandag 16 juni om 3 uur officiële inhuldiging van de Hal der Machines, de afdeling van de kleine werktuigen en het Palais des Lumières;
– dinsdag 17 juni opening van de militaire afdeling en de tentoonstelling van
de oude kunst in het park;
– donderdag 19 juni inhuldiging van het Paleis van Perzië;
– zaterdag 21 juni opening van het Paviljoen van Denemarken;
– op 28 juni de afdelingen van Japan en Oostenrijk
14 juni 1913
Gisteren is de bronzen beeldgroep die graaf de Lalaing aan de stad heeft geschonken op de plaats van bestemming gebracht, aan de hoek van de Kortrijk sesteenweg en de Citadellaan. Men is met de opstelling begonnen.
Het is een allegorische groep die De Schelde verbeeldt door een krachtig mansfiguur en De Leie door een bevallig vrouwenbeeld. De bijriviertjes zijn voorgesteld door kindertjes. Het geheel maakt een grootse indruk. Graaf de Lalaing heeft aan onze stad reeds verscheidene giften gedaan, waaronder beeldhouwwerken en schilderijen.
15 juni 1913
Het staat bepaald vast dat we een tweede hofbouwtentoonstelling krijgen, verzorgd door de Van Houtte’s Kring, die voor de vijfjaarlijkse Floraliën niet zal moeten onderdoen. Dit blijkt ten volle uit de bijtredingen en het lijdt geen twijfel meer dat het Feestpaleis van 9 tot 17 augustus andermaal in een reusachtige tuin zal herschapen worden.
16 juni 1913
Op 19 juni zal in het Senegalees Dorp een doop plaatshebben! Ziedaar een zeker niet alledaagse gelegenheid om de zwarten volop in feest te zien.
Mamadou Lam is geboren aan boord van de pakketboot Aminal Excelmans die de stam naar de Gentse tentoonstelling overbracht.
De doop is voor de Mohammedaan het eerste bedrijf dat hem aan de Islam bindt. De Marabout of opperpriester zal in de moskee van het dorp de plechtigheid leiden. De heer Chonus die de inrichting beheert welke aan het dorp paalt en mevrouw Buchet die veel belang stelt in het kleine zwartje, zullen peter en meter zijn.
17 juni 1913
Gisternamiddag rond 5 uur wilde de heer Lancksweert, contrabassist bij het orkest van de tentoonstelling, op het treintje Decauville stappen om zich naar de kiosk nabij het Paleis van de Congo te begeven. Hij miste de loopplank en geraakte onder de wielen, waardoor hij een voet werd afgereden. De
ongelukkige werd dadelijk door de dienst van het Rode Kruis verzorgd. Zijn toestand is ernstig.
Ter gelegenheid van de komst van Z. M. de koning te Gent op 22 juni, bereidt het Uitvoerend Comiteit een ophefmakend gala-kunstfeest voor in de grote zaal van het Feestpaleis. Het zal plaatshebben om 9 uur ‘s avonds.
Men zal er de gelegenheid hebben beroemde artiesten toe te juichen, zoals Noté van de Opéra de Paris, Journit, Dubois, Sylvain en Carbelly, ook mevrouw Delma van de Opéra Comique de Paris en mevrouw Sylvain van de Comédie Française.
Mejuffer Lea Piron en de heer Meunier, eerste rollen van het ballet van de Opéra de Paris, zijn aangeworven om oude dansen van 1830 uit te voeren. De prijzen der plaatsen zijn derwijze gesteld, dat zij in het bereik vallen van alle beurzen. De duurste bedragen 10 frank, de geringste 50 centiemen.
19 juni 1913
De bewoners van de Kortrijksesteenweg verzoeken de opname van de volgende protestbrief.

“Wij vernemen dat ter gelegenheid van de Blijde Intrede van onze koning de te volgen weg gans gewijzigd is geworden en in plaats van langs de brede, koninklijke steenweg te gaan tot aan de grootse ingang, men zinnens is Z. M. te geleiden langs een onbeduidende ingangspoort.
Het zou gepaster zijn Z. M. eens de schone hoofdingang en de Erelaan te laten bewonderen. Aldus zou men tevens aan de bevolking de gelegenheid geven hun vorst toe te juichen op een plaats waar ruimte genoeg is voor duizenden toeschouwers.”

22 juni 1913
Het kunstconcert dat gisteren in het Feestpaleis plaats greep had zeer veel volk uitgelokt, niet te verwonderen met het aangekondigd programma. Het orkest speelde met veel samenhang de openingsstukken van Guillaume Tell en Freischütz.
De talrijke schare artiesten die hun medewerking verleenden bekwamen een grote en welverdiende bijval, maar vooral onze gewezen stadsgenoot, de heer Noté, wist de toehoorders in begeestering te brengen.
Een jammerlijk feit dreigde op zeker ogenblik het concert te verstoren. Een groep Flaminganten kwam namelijk naast de zaal De Vlaamse Leeuw en De Leeuwen dansen zingen, zo luid, dat het tot in de feestzaal doordrong en de artiesten die aan de beurt waren van hun stuk bracht. Uiteindelijk dreven de
aanwezige toezichters de betogers uiteen.
Uren tevoren, bij het bezoek van Z. M. de koning aan de stad, had op de Korenmarkt reeds een betoging van de Vlaamse Kringen plaatsgehad. Strooibriefjes werden in de rijtuigen geworpen met de volgende inhoud:

“Wij, Vlaamse bevolking, worden behandeld als vreemdelingen in ons eigen land. Als dit zo voortduren zal, waren wij beter nooit van Nederland gescheiden geworden, want dan hadden wij reeds lang een Vlaamse hogeschool en zouden wij als gelijken behandeld zijn geweest.
De koning zal van het bestuur van zijn land eisen, dat alle Belgen op dezelfde voet worden behandeld.”

23 juni 1913
Zaterdagavond had rond 8 uur een nieuw ongeluk plaats op de Scenic Railway. Drie wagonnetjes waren aan het rollen, toen voor één daarvan bij het omhoog rijden de kabel niet werkte, zodat het achterwaarts de helling afliep.
In de kromming botste het op de andere, waardoor ze alle uit het spoor werden geslingerd. Gegil en wanhoopskreten waren vermengd met het lawaai van de botsing.
Seffens werden politiemaatregelen genomen, de dienst van het Rode Kruis verwittigd en de zes gekwetsten ter plaatse verzorgd of naar het lazaret in de tentoonstelling overgebracht. Het parket heeft een onderzoek ingesteld.
27 juni 1913
Met genoegen stellen wij vast dat MAX, de gekende firma van de Gentse foor, er aan gehouden heeft deel te nemen aan het wellukken van de attracties in het park.
Op maandag 30 juni zal nog de officiële inhuldiging plaatshebben van de middenpost van het Rode Kruis, afdeling Gent en op zaterdag 5 juli van de afdeling der Verenigde Staten van Amerika.
Die dag zal onze Wereldfoor het bezoek ontvangen van 45 senatoren en 60 volksvertegenwoordigers uit Frankrijk.
De inhuldiging van het Paviljoen van Oostende is tot 11 juli uitgesteld.
28 juni 1913
De Flaminganten hebben een plakbrief doen verschijnen over de opstoot die zondag plaats had in de feestzaal van het Hofbouwpaleis, waarbij enkelen onder hen slagen opliepen. Zij zeggen dat zij alleen als teken van protestatie tussen het derde en het vierde nummer van het concert een strofe van De Vlaamse Leeuw wilden aanheffen en daarna de zaal verlaten.
De betoging was volgens hun zeggen ingericht omdat het Algemeen Bestuur de uitvoering van het oratorium De Schelde van Peter Benoit had tegengewerkt.
Het inrichtingscomiteit van het zevende Vlaams Rechtskundig Congres dat te Gent zal gehouden worden van 20 tot 22 juli verklaart dat de deelnemers aan het congres geenszins solidair zijn met de betoging van zondag laatstleden tijdens het Frans kunstfeest.
De heer burgemeester heeft in de zitting van de stedelijke raad mededeling gedaan van het besluit dat het politiereglement op de schouwburgen uitbreidt tot de Wereldtentoonstelling. Aldus wordt het op straf van boete verboden in de lokalen door welkdanige betoging ook, ruststoornis te veroorzaken.
Hij voegde er aan toe tot deze maatregel gedwongen te zijn door het jammerlijk
voorval dat iedereen kent en zich tijdens het Frans concert voordeed. Aan deze betoging werd teveel belang gehecht en zij is bovendien door alle weldenkende Vlamingen en de Vlaamse drukpers streng veroordeeld geworden. Het ware dus onnodig daar langer over uit te wijden.